مجله ره آورد گیل شماره ی 149 منتشر شد

مقاله «وضعیت سیاسی و اجتماعی و دین و مذهب در گیلان قدیم» در ماهنامه ی ره آورد گیل سال بیست و یکم، شماره ی 149، خرداد و تیر 1403 به صاحب امتیازی و مدیر مسئولی هوشنگ عباسی منتشر شد. در بخشی از این مقاله درباره دین مردم دیلمستان و گیلان آمده است:

دین مردم دیلمستان و گیلان قبل از اسلام تا دوره منصور عباسی (136- 158ق) دومین خلیفه از خلفای عباسی، زرتشتی بود. آشنایی مردم منطقه به اسلام در دوره منصور رُخ داد. در این دوره بنی عباس به منطقه دیلمان لشکرکشی کردند و اسپهبد حاکم محلی دیلم را تسلیم و بسیاری از یاران وی را به قتل رسانیدند، (تا روزگار) حسن بن زید مردم طبرستان و دیلمان کافر بودند، تا این روزگار قومی علویان در میان ایشان آمدند و عده ای مسلمان شدند. گرویدن مردم دیلمستان و گیلان به اسلام تا زمان حسن بن زید بن محمد (متوفی270ق) معروف به داعی کبیر ادامه داشت. وی مردم آن جا را به پذیرفتن اسلام دعوت می کرد و مردم نیز با او بیعت می کردند. پس از او برادرش محمد بن زید معروف به داعی صغیر این راه را ادامه داد.

آشنایی مردم دیلمستان با مذهب شیعه دوازده امامی با ورود یحیی بن عبدالله محض بن حسن مثنی بن حسن مجتبی (ع) (متوفی 177ق) از اصحاب امام جعفر صادق (ع)، رُخ داد و تا زمان مرگ داعی کبیر یعنی سال 270ق. و برادرش محمد بن زید (متوفی 304ق) بسیاری از مردم گیلان به سبب راهنمایی های آنان و سایر علویان به مذهب تشیُّع گرویدند. این مذهب تا زمان مرگ ابومحمد حسن اُطرُوش (متوفی 304ق) معروف به ناصر کبیر از یاران و شاگردان امام حسن عسکری ع (232- 260ق) ادامه داشت و سپس به وسیله حسن بن قاسم معروف به داعی صغیر ادامه یافت؛ حکومت شیعی علویان در شمال ایران سرانجام در سال 316ق. به وسیله آل زیار به پایان رسید.

شهر باران ...